I-Bantu Migration

Izilimi zethu lapha eNingizimu Afrika uma uzibheka umusuka wazo, nokuphucuka kwezizwe - kuveza ukuthi sivela enyakatho. Ubudala besizwe ububona ngokuphucuka kwaso. Lento abathi yi-Bantu Migration ngama-anthropologist (abacwaninga ukuphila kwabantu emandulo) ikhona. Nayo i-carbon dating (ukuhlola ngamalahle ent'weni ukubona ukuthi yindala kangakanani) wubuchwepheshe okuphambili okugeja kancane eminyakeni wesikhali noma izinto ezakhiwa ngabantu. Ngakho-ke, noma kuthiwa baqamba amanga - sinabo ubuchwepheshe bokuthi singazibhekela nathi ukuthi baqamba amanga na. Vele, kwona loku esekuthiwa yi-Bantu Migration (kumbe i-Bantu Expansion) akulona lodwa uhambo lwabantu olake lenzeka emandulo, KADE sihamba zonke izingxenye nezikhotha lapha e-Afrika (KwaTu). 


M'hlawumbe uma umuntu ekubuza ukuthi uke uye yini edolobheni uzothi "Yebo", akuvamise ukubuza ukuthi uye kangakhi. Nathi, uzothola ukuthi kade siyihamba iNingizimu Afrika kodwa kwabhek'wa uhambo lwethu olwenzeka ngo-200 AD kumbe u-1200 AD hhayi ngo-50 000 BC, lapho sekusekude kakhulu. Kade sakhona ezindaweni eziningi e-Afrika kodwa, kubhekwa ukuthi sikuphi manje nokuthi sisukephi ukuze sibe la esikhona manje. Nalapho abantu ababeqala ukuya khona, bafike ezinye izizwe zivele zikhona, kubunjwane kwakhiwe ubudlelwano. Izizwe zamaNguni ezafika kuqala eNingizimu Afrika zafika zenza ubudlelwane nama-San nezinye izizwana ezazikhona. 

Amazwana

Thumela amazwana

Imibhalo efundwe kakhulu

Izinkathi zonyaka.

Isithombe
Um'hlaba njengoba uzungeza ilanga kanye ezinsuk'wini ezingama-365 (365 1/4 noma  365.25  ngokubala kwabafunda ngezemikhathi), uzungeza utshekile okudala ukuthi izinsuku zibe zimfushane kumbe zibe zinde ngezikhathi ezehlukene zonyaka.  Umuhlaba uyindingiliza uma utshekile emikhathini. Izinsuku ezim'qoka ngonyaka  (kwikhalenda lesiNgisi)  esivamise ukuziqaphela yilezi :-  21 kuNdasa : Um'hlaba usuke umaqondana isisu nelanga, ingxenye eseningizimu nengxenye esenyakatho zibhekene nelanga ngokulingana. Ubude bezinsuku zengxenye esenyakatho nom'hlaba bulingana nengxenye eseningizimu nom'hlaba. Loku sikwazi njengenkwindla.  21 kuNhlangulana : Kusuke kutsheke ingxenye esenyakatho, itshekele elangeni, okudala izinsuku zengxenye eseningizimu nom'hlaba zibe zimfushane. Loku sikwazi njengobusika.  21 kuMandulo : Zisuke zibhekene nelanga ngokulingana izingxenye ezasenyakatho naseningizimu zom'hlaba futhi, okudala izinsuku zilingane enyakatho naseni...
Read more »

Isiqhingi se-St. Helena

Isithombe
Lesi yisiqhingi esime phakathi nolwande lwe-Atlantic, esiseduze neziqhingi zase-Ascension nase-Tristan da Cunha. Yilapho ekwadingiswa khona iSilo saseFuransi u-Napoleon.  Isiqhingi se-St. Helena sibuye saziwe njengesiqhingi ekwayiswa khona iSilo uDin'izulu kaCetshwayo neSilo uPhumuz'uZulu Solomon kaDin'izulu.  ISilo uDin'izulu kaCetshwayo sadingiswa e-St. Helena ngonyaka we-1889 ngemuva kwokuthi siboshelwe icala lokujikela izwe lamaNgisi nodlame. Wahlala khona iminyaka ecishe ibe yisishiyagalombili, waze wakhululwa ngonyaka we-1897 lapho izwe elashiyiwa ngamaNgisi njenge-Zululand lihlanganiswa nekoloni ye-Natal. Ngesikhathi esasekudingisweni wayevumeleke ukuthi abe nebandla labantu abangamashumi amabili, ekwakuhlangene namakhosikazi wakhe nomalume bakhe. Wahlalisana nomuphakathi wase-St. Helena waze wafunda ukubhala isiNgisi nokudlala uphiyano no-organ.  ISilo uDin'izulu kaCetshwayo.  ISilo u-Solomon kaDin'izulu wazalelwa khona esiqhingini sase-St....
Read more »

Okudala amazinga wokushisa aphakame emuhlabeni nezixazululo.

Isithombe
Okudala amazinga wokushisa aphakame emuhlabeni jikelele :  • Ukushis'wa kwamafutha ambiwa phansi kwomuhlaba (kanye nogesi wamalahle).  • Ukuphela kwamahlathi.  • Imfuyo.  Izixazululo :  • Kunokuthi kusebenzis'we u-petrol singancama izimoto ezisebenza ngogesi, izitimela namabhasi asebenza ngogesi welanga kanye nama-truck asebenza ngalo ihwanzi kumbe ugesi welanga nawo. Ekwenzeni ugesi esiwusebenzisa emakhaya nasemadolobheni singasebenzisa ugesi womoya nowelanga bese amazwe anezimali naphambili kwezobuchwepheshe, asebenzise ugesi wenuzi.  • Amahlathi angangabhubhiswa aqedwe nya izihlahla, kutshalwe izihlahla (ekungezona ezamanye amazwe/ezokufika) ukuzwe zithathe indawo yalezi ezisikiwe.  • Imfuyo inzima ukuthi ingalungiswa indaba yayo ngoba inyama sizohlezi siyidinga. Kodwa mhlampe kunokuthi siyidle njalo, singayidla kabili ngesonto njengamazwe aphesheya. Kunokuthi kudliwe inyama yezilwane ezinkulu, kudliwe inyama eyezilwane ezin...
Read more »